{"id":2780,"date":"2023-05-31T13:38:04","date_gmt":"2023-05-31T11:38:04","guid":{"rendered":"https:\/\/lodzyes.eu\/?p=2780"},"modified":"2023-05-31T13:38:37","modified_gmt":"2023-05-31T11:38:37","slug":"male-auschwitz-czyli-opowiesc-o-tym-jak-nazisci-stworzyli-oboz-koncentracyjny-dla-dzieci-w-lodzi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/eternal\/male-auschwitz-czyli-opowiesc-o-tym-jak-nazisci-stworzyli-oboz-koncentracyjny-dla-dzieci-w-lodzi","title":{"rendered":"&#8222;Ma\u0142e Auschwitz&#8221;, czyli opowie\u015b\u0107 o tym, jak nazi\u015bci stworzyli ob\u00f3z koncentracyjny dla dzieci w \u0141odzi"},"content":{"rendered":"\n<p>&#8222;Chuligani, z\u0142odzieje, sk\u0142onni do zbrodni&#8221; &#8211; tak niemieccy zbrodniarze wojenni nazywali dzieci, kt\u00f3re trafi\u0142y do obozu koncentracyjnego dla dzieci w \u0141odzi. W rzeczywisto\u015bci dzieci i m\u0142odzie\u017c trafia\u0142y do tego strasznego miejsca tylko dlatego, \u017ce by\u0142y Polakami. A rodzice wielu z nich byli intelektualistami lub cz\u0142onkami Ruchu Oporu, pisze <a href=\"http:\/\/lodzyes.eu\">lodzyes.eu<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<p>Stra\u017cnicy obozu koncentracyjnego zmuszali m\u0142odych wi\u0119\u017ani\u00f3w do codziennej pracy od rana do p\u00f3\u017anego wieczora. Wykonywali prace rolnicze i pracowali w warsztatach. Warunki \u017cycia by\u0142y straszne: brud, zimno, fatalne warunki sanitarne w nieogrzewanych barakach, sk\u0105pe porcje jedzenia rano i wieczorem. Mali wi\u0119\u017aniowie cz\u0119sto chorowali. Wielu z nich zmar\u0142o, nie mog\u0105c wytrzyma\u0107 nieludzkich warunk\u00f3w przetrzymywania.<\/p>\n\n\n\n<div id=\"ez-toc-container\" class=\"ez-toc-v2_0_76 counter-hierarchy ez-toc-counter ez-toc-custom ez-toc-container-direction\">\n<label for=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-69ffeac6b0de1\" class=\"ez-toc-cssicon-toggle-label\"><span class=\"\"><span class=\"eztoc-hide\" style=\"display:none;\">Toggle<\/span><span class=\"ez-toc-icon-toggle-span\"><svg style=\"fill: #999;color:#999\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" class=\"list-377408\" width=\"20px\" height=\"20px\" viewBox=\"0 0 24 24\" fill=\"none\"><path d=\"M6 6H4v2h2V6zm14 0H8v2h12V6zM4 11h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2zM4 16h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2z\" fill=\"currentColor\"><\/path><\/svg><svg style=\"fill: #999;color:#999\" class=\"arrow-unsorted-368013\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" width=\"10px\" height=\"10px\" viewBox=\"0 0 24 24\" version=\"1.2\" baseProfile=\"tiny\"><path d=\"M18.2 9.3l-6.2-6.3-6.2 6.3c-.2.2-.3.4-.3.7s.1.5.3.7c.2.2.4.3.7.3h11c.3 0 .5-.1.7-.3.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7zM5.8 14.7l6.2 6.3 6.2-6.3c.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7c-.2-.2-.4-.3-.7-.3h-11c-.3 0-.5.1-.7.3-.2.2-.3.5-.3.7s.1.5.3.7z\"\/><\/svg><\/span><\/span><\/label><input type=\"checkbox\"  id=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-69ffeac6b0de1\"  aria-label=\"Prze\u0142\u0105cznik\" \/><nav><ul class='ez-toc-list ez-toc-list-level-1 ' ><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-1\" href=\"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/eternal\/male-auschwitz-czyli-opowiesc-o-tym-jak-nazisci-stworzyli-oboz-koncentracyjny-dla-dzieci-w-lodzi\/#Powstanie_obozu_koncentracyjnego_dla_dzieci_w_poblizu_lodzkiego_getta\" >Powstanie obozu koncentracyjnego dla dzieci w pobli\u017cu \u0142\u00f3dzkiego getta<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-2\" href=\"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/eternal\/male-auschwitz-czyli-opowiesc-o-tym-jak-nazisci-stworzyli-oboz-koncentracyjny-dla-dzieci-w-lodzi\/#Ciezkie_warunki_zycia_i_praca_przymusowa\" >Ci\u0119\u017ckie warunki \u017cycia i praca przymusowa<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-3\" href=\"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/eternal\/male-auschwitz-czyli-opowiesc-o-tym-jak-nazisci-stworzyli-oboz-koncentracyjny-dla-dzieci-w-lodzi\/#Kara_i_smierc_z_wyczerpania_i_chorob\" >Kara i \u015bmier\u0107 z wyczerpania i chor\u00f3b<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-4\" href=\"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/eternal\/male-auschwitz-czyli-opowiesc-o-tym-jak-nazisci-stworzyli-oboz-koncentracyjny-dla-dzieci-w-lodzi\/#Zniszczone_dokumenty_i_sledztwo_w_sprawie_zbrodni_nazistowskich\" >Zniszczone dokumenty i \u015bledztwo w sprawie zbrodni nazistowskich<\/a><\/li><\/ul><\/nav><\/div>\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Powstanie_obozu_koncentracyjnego_dla_dzieci_w_poblizu_lodzkiego_getta\"><\/span>Powstanie obozu koncentracyjnego dla dzieci w pobli\u017cu \u0142\u00f3dzkiego getta<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"750\" height=\"484\" src=\"https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-142.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-2781\" srcset=\"https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-142.png 750w, https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-142-300x194.png 300w, https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-142-696x449.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 750px) 100vw, 750px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>W pobli\u017cu \u0142\u00f3dzkiego getta, jednego z najwi\u0119kszych gett dla \u017byd\u00f3w i Rom\u00f3w w Polsce, znajdowa\u0142o si\u0119 inne, nie mniej straszne miejsce &#8211; ob\u00f3z koncentracyjny dla dzieci. &#8222;Bandyci, chuligani, elementy aspo\u0142eczne&#8221; &#8211; tak nazistowscy zbrodniarze wojenni okre\u015blali dzieci i m\u0142odzie\u017c, kt\u00f3re tam trafia\u0142y.<\/p>\n\n\n\n<p>Warto zauwa\u017cy\u0107, \u017ce nazi\u015bci prze\u015bladowali Polak\u00f3w w \u0141odzi w oparciu o teorie rasowe. Polityka re\u017cimu okupacyjnego mia\u0142a na celu wyniszczenie i wyzysk narodu polskiego. Nazi\u015bci zabijali i wi\u0119zili w obozach intelektualist\u00f3w, duchownych i cz\u0142onk\u00f3w Ruchu Oporu, przymusowo przesiedlali i wywozili na roboty do Niemiec, a dzieci poddawali germanizacji i oddawali Niemcom do adopcji.<\/p>\n\n\n\n<p>Tysi\u0105ce dzieci w \u0141odzi zosta\u0142o bez rodzic\u00f3w i dom\u00f3w &#8211; ich bliscy zostali rozstrzelani, aresztowani lub wywiezieni na roboty przymusowe. Wiele z nich zmuszono do \u017cebrania. W\u0142adze okupacyjne uzna\u0142y, \u017ce &#8222;zagra\u017caj\u0105 niemieckiej m\u0142odzie\u017cy&#8221;. Dekret G\u0142\u00f3wnej Dyrekcji Bezpiecze\u0144stwa Cesarstwa stwierdza\u0142, \u017ce &#8222;przest\u0119pcy i bezdomne dzieci w wieku od 8 do 16 lat powinny zosta\u0107 wys\u0142ane do obozu&#8221;. W rzeczywisto\u015bci dzieci trafia\u0142y do obozu tylko dlatego, \u017ce by\u0142y Polakami.<\/p>\n\n\n\n<p>Uwa\u017ca si\u0119, \u017ce inicjatorem utworzenia obozu koncentracyjnego dla dzieci w \u0141odzi by\u0142 kierownik Krajowego Urz\u0119du ds. M\u0142odzie\u017cy w Katowicach Alvin Brockmann. Realizacj\u0119 utworzenia obozu dla polskich dzieci (Polen-Jugendverwahrlager der Sicherheitspolizei) powierzono Obergruppenf\u00fchrerowi SS Oswaldowi Paulowi, nieetatowemu G\u0142\u00f3wnemu Inspektorowi niemieckich oboz\u00f3w koncentracyjnych. Rozkazy wyda\u0142 osobi\u015bcie jeden z najbli\u017cszych wsp\u00f3\u0142pracownik\u00f3w Hitlera, Reichsf\u00fchrer SS Heinrich Himmler.<\/p>\n\n\n\n<p>Pocz\u0105tkowo Niemcy rozwa\u017cali klasztor franciszkan\u00f3w w \u0141agiewnikach pod \u0141odzi\u0105 i gospodarstwo rolne we wsi Dzier\u017c\u0105zna jako potencjalne lokalizacje obozu.<\/p>\n\n\n\n<p>W ko\u0144cu podj\u0119to decyzj\u0119 o utworzeniu obozu koncentracyjnego dla dzieci na terenie wspomnianego ju\u017c \u0142\u00f3dzkiego getta. Getto powsta\u0142o na terenie pomi\u0119dzy ulicami: G\u00f3rnicz\u0105, Emilii Plater, Przemys\u0142ow\u0105 i Brack\u0105. Nazi\u015bci otoczyli je 3-metrowym p\u0142otem i zasiekami z drutu kolczastego. Wschodni\u0105 granic\u0119 obozu stanowi\u0142 ceglany mur cmentarza \u017cydowskiego. Wsz\u0119dzie byli stra\u017cnicy z psami, aby \u017cadne z dzieci nie mog\u0142o uciec.<\/p>\n\n\n\n<p>Ob\u00f3z koncentracyjny dla dzieci w \u0141odzi by\u0142 wzorowany na obozie dla ch\u0142opc\u00f3w w niemieckim mie\u015bcie Moringen. Pierwszym komendantem obozu koncentracyjnego by\u0142 szef policji kryminalnej w \u0141odzi, SS-Sturmbannf\u00fchrer Friedrich Camillo Ehrlich.<\/p>\n\n\n\n<p>Dzieci i m\u0142odzie\u017c trafia\u0142y tu nie tylko z \u0141odzi, ale tak\u017ce z innych polskich miast. Wiele dzieci zosta\u0142o uwi\u0119zionych, poniewa\u017c ich rodzice byli aktywnymi cz\u0142onkami Ruchu Oporu lub nie chcieli podpisa\u0107 Volkslisty. By\u0142o te\u017c wiele sierot, dzieci z\u0142apanych na \u017cebraniu i dzieci z zaburzeniami rozwojowymi.<\/p>\n\n\n\n<p>Oficjaln\u0105 dat\u0105 powstania \u0142\u00f3dzkiego obozu koncentracyjnego dla dzieci jest 1 grudnia 1942 r., a pierwszych m\u0142odych wi\u0119\u017ani\u00f3w przywieziono tu 11 grudnia. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nich stanowi\u0142y dzieci w wieku od 8 do 14 lat. By\u0142y te\u017c&nbsp; dzieci w wieku 2-3 lat. Opiekowa\u0142y si\u0119 nimi starsze dziewczynki. Po uko\u0144czeniu 16 roku \u017cycia m\u0142odzi ludzie byli wysy\u0142ani do oboz\u00f3w koncentracyjnych dla doros\u0142ych lub do pracy kator\u017cniczej.<\/p>\n\n\n\n<p>Ob\u00f3z koncentracyjny dla dzieci w \u0141odzi podzielony by\u0142 na dwie cz\u0119\u015bci &#8211; dziewcz\u0119c\u0105 i ch\u0142opi\u0119c\u0105. Ta druga zajmowa\u0142a \u00be powierzchni obozu.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Ciezkie_warunki_zycia_i_praca_przymusowa\"><\/span>Ci\u0119\u017ckie warunki \u017cycia i praca przymusowa<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"683\" src=\"https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-143.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-2784\" srcset=\"https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-143.png 1024w, https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-143-300x200.png 300w, https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-143-768x512.png 768w, https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-143-696x464.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>Warunki \u017cycia ch\u0142opc\u00f3w i dziewczynek w \u0142\u00f3dzkim obozie koncentracyjnym dla dzieci by\u0142y praktycznie takie same jak doros\u0142ych wi\u0119\u017ani\u00f3w. Dzieci otrzymywa\u0142y dwa posi\u0142ki dziennie. \u015aniadanie sk\u0142ada\u0142o si\u0119 z kromki chleba i fili\u017canki kawy \u017co\u0142\u0119dziowej. Na obiad mali wi\u0119\u017aniowie otrzymywali co\u015b w rodzaju zupy doprawionej \u0142upinami i odpadkami burak\u00f3w, kapusty i innych warzyw.<\/p>\n\n\n\n<p>Niekt\u00f3re dzieci, kt\u00f3rych krewni przebywali na wolno\u015bci, rzadko otrzymywa\u0142y paczk\u0119 z \u017cywno\u015bci\u0105. Jednak nadzorcy obozu zazwyczaj zabierali paczki dla siebie.<\/p>\n\n\n\n<p>Dzieci spa\u0142y w nieogrzewanych, brudnych barakach na pi\u0119trowych \u0142\u00f3\u017ckach. Cz\u0119sto umieszczano je po dwoje na jednym \u0142\u00f3\u017cku.<\/p>\n\n\n\n<p>Stra\u017cnicy obozowi zmuszali dzieci do pracy od rana do wieczora. Przede wszystkim wi\u0119\u017aniowie szyli lub naprawiali buty dla wojska, a tak\u017ce plecaki oraz zaszywali dziury i rozdarcia w mundurach wojskowych. Ponadto dzieci by\u0142y zmuszane do szycia element\u00f3w umundurowania obozowego dla wi\u0119\u017ani\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Silniejsze dzieci zosta\u0142y wys\u0142ane do pracy w gospodarstwie rolnym we wsi Dzier\u017c\u0105zna, 15 kilometr\u00f3w od \u0141odzi. Tutaj m\u0142odzi wi\u0119\u017aniowie opiekowali si\u0119 byd\u0142em, pracowali w polu i \u0142owili ryby w stawie.<\/p>\n\n\n\n<p>Prace te by\u0142y ponad si\u0142y dzieci, kt\u00f3re by\u0142y wyczerpane ci\u0105g\u0142ym niedo\u017cywieniem, zastraszaniem, n\u0119kaniem, a nawet biciem. Nadzorcy obozu nie brali jednak tego pod uwag\u0119 i surowo karali je za niew\u0142a\u015bciwe wykonywanie prac przymusowych.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Kara_i_smierc_z_wyczerpania_i_chorob\"><\/span>Kara i \u015bmier\u0107 z wyczerpania i chor\u00f3b<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"682\" src=\"https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-144.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-2787\" srcset=\"https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-144.png 1024w, https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-144-300x200.png 300w, https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-144-768x512.png 768w, https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-144-696x464.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>Dzieci, kt\u00f3re zdaniem nazist\u00f3w nie pracowa\u0142y dobrze, by\u0142y oznaczane czerwonym krzy\u017cem. By\u0142 on rysowany na ich ubraniach na plecach. Nast\u0119pnie dziecko zamykano w tzw. karcerze lub dawano mu mniej jedzenia. Za naruszenie warunk\u00f3w obozowych dzieci trafia\u0142y do karceru, gdzie by\u0142y poddawane najci\u0119\u017cszej pracy fizycznej.<\/p>\n\n\n\n<p>Choroby by\u0142y cz\u0119stym zjawiskiem w\u015br\u00f3d m\u0142odych wi\u0119\u017ani\u00f3w. Dzieci cierpia\u0142y na takie choroby jak dur brzuszny, zapalenie p\u0142uc, zapalenie oskrzeli, zapalenie p\u0119cherza, gru\u017alica i \u015bwierzb.<\/p>\n\n\n\n<p>Wszystko to doprowadzi\u0142o do tego, \u017ce wiele dzieci nie wytrzyma\u0142o strasznych warunk\u00f3w, w kt\u00f3rych zosta\u0142y umieszczone. Dzieci umiera\u0142y z powodu chor\u00f3b, wyczerpania fizycznego i zn\u0119cania si\u0119 przez stra\u017cnik\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Uwa\u017ca si\u0119, \u017ce pierwszym dzieckiem, kt\u00f3re zmar\u0142o w obozie by\u0142a 13-letnia Urszula Kaczmanek z Poznania. Trudno powiedzie\u0107, ile dzieci zgin\u0119\u0142o w obozie koncentracyjnym. W ko\u0144cu nazistowscy zbrodniarze starannie ukrywali swoje zbrodnie.<\/p>\n\n\n\n<p>R\u00f3wnie trudno powiedzie\u0107, ile dzieci przesz\u0142o przez to miejsce w \u0141odzi. Badacze s\u0105 zgodni co do liczby 2-3 tysi\u0119cy, ale wed\u0142ug innych \u017ar\u00f3de\u0142 w obozie mog\u0142o by\u0107 przetrzymywanych oko\u0142o 13 tysi\u0119cy dzieci przez ca\u0142y okres jego istnienia.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Zniszczone_dokumenty_i_sledztwo_w_sprawie_zbrodni_nazistowskich\"><\/span>Zniszczone dokumenty i \u015bledztwo w sprawie zbrodni nazistowskich<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"815\" height=\"509\" src=\"https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-145.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-2790\" srcset=\"https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-145.png 815w, https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-145-300x187.png 300w, https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-145-768x480.png 768w, https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-145-696x435.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 815px) 100vw, 815px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>Ob\u00f3z koncentracyjny dla dzieci w \u0141odzi istnia\u0142 do 18 stycznia 1945 roku. Gdy wojska radzieckie znalaz\u0142y si\u0119 na obrze\u017cach miasta, Niemcy opu\u015bcili ob\u00f3z, pozostawiaj\u0105c jego bramy otwarte.<\/p>\n\n\n\n<p>Jednocze\u015bnie oprawcy zniszczyli niemal wszystkie dokumenty zwi\u0105zane z funkcjonowaniem tego piek\u0142a dla dzieci. Dlatego historykom trudno jest ustali\u0107 liczb\u0119 wi\u0119\u017ani\u00f3w i zmar\u0142ych. Badaj\u0105c ten temat, naukowcy opierali si\u0119 na wspomnieniach tych, kt\u00f3rzy mieli szcz\u0119\u015bcie prze\u017cy\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p>Na przyk\u0142ad by\u0142y wi\u0119zie\u0144 Jan Woszczyk uwa\u017ca\u0142, \u017ce w obozie zgin\u0119\u0142o kilkaset samych dziewcz\u0105t. Wed\u0142ug niego na w\u0142asne oczy widzia\u0142, jak cia\u0142a dziewczynek wywo\u017cono na cmentarz.<\/p>\n\n\n\n<p>Po opuszczeniu obozu przez Niemc\u00f3w byli wi\u0119\u017aniowie przez d\u0142ugi czas byli zdezorientowani i przera\u017ceni. Wielu z nich nie mia\u0142o dok\u0105d p\u00f3j\u015b\u0107. Po kr\u00f3tkim b\u0142\u0105kaniu si\u0119 po ulicach \u0141odzi, wr\u00f3cili do swoich barak\u00f3w obozowych, poniewa\u017c nie wiedzieli, jak \u017cy\u0107. Z pomoc\u0105 tym dzieciom przysz\u0142y organizacje pozarz\u0105dowe, kt\u00f3re pojawi\u0142y si\u0119 w \u0141odzi po wojnie.<\/p>\n\n\n\n<p>\u015aledztwo w sprawie tej zbrodni hitlerowskich kolaborant\u00f3w wszcz\u0119\u0142a w 1969 r. Okr\u0119gowa Komisja Badania Zbrodni Hitlerowskich w \u0141odzi. Przed s\u0105dem stan\u0119\u0142a jedna z bezwzgl\u0119dnych stra\u017cniczek obozu, Eugenia Pol, kt\u00f3ra nazywa\u0142a siebie &#8222;nauczycielk\u0105&#8221;. Zosta\u0142a skazana na 25 lat wi\u0119zienia.<\/p>\n\n\n\n<p>Z kolei wielu badaczy podj\u0119\u0142o ogromny wysi\u0142ek, aby u\u015bwiadomi\u0107 spo\u0142ecze\u0144stwu t\u0119 przera\u017caj\u0105c\u0105 zbrodni\u0119 pope\u0142nion\u0105 przez nazist\u00f3w w \u0141odzi. W 2020 r. ukaza\u0142a si\u0119 ksi\u0105\u017cka &#8222;Ma\u0142y Auschwitz. Ob\u00f3z dzieci\u0119cy w \u0141odzi&#8221; autorstwa Jolanty Sowi\u0144skiej-G\u00f3gacz i B\u0142a\u017ceja Tora\u0144skiego. Badacze opisuj\u0105 w niej histori\u0119 obozu i losy wi\u0119zionych w nim dzieci.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&#8222;Chuligani, z\u0142odzieje, sk\u0142onni do zbrodni&#8221; &#8211; tak niemieccy zbrodniarze wojenni nazywali dzieci, kt\u00f3re trafi\u0142y do obozu koncentracyjnego dla dzieci w \u0141odzi. W rzeczywisto\u015bci dzieci i m\u0142odzie\u017c trafia\u0142y do tego strasznego miejsca tylko dlatego, \u017ce by\u0142y Polakami. A rodzice wielu z nich byli intelektualistami lub cz\u0142onkami Ruchu Oporu, pisze lodzyes.eu. Stra\u017cnicy obozu koncentracyjnego zmuszali m\u0142odych wi\u0119\u017ani\u00f3w [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":294,"featured_media":2307,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[501],"tags":[1172,1175,723,729,722,1173,1178,1176,724,1174,721,720,726,1177],"motype":[494],"moformat":[93],"moimportance":[104],"class_list":{"0":"post-2780","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-o-burmistrzu","8":"tag-male-auschwitz","9":"tag-ciezkie-warunki-zycia-i-praca-przymusowa","10":"tag-druga-wojna-swiatowa","11":"tag-dzieje-okupacji-lodzi","12":"tag-glowne-zmiany-w-zyciu-mieszkancow-miasta-podczas-okupacji-niemieckiej","13":"tag-jak-nazisci-stworzyli-oboz-koncentracyjny-dla-dzieci-w-lodzi","14":"tag-jan-woszczyk","15":"tag-kara-i-smierc-z-wyczerpania-i-chorob","16":"tag-okupacyjne-wladze","17":"tag-powstanie-obozu-koncentracyjnego-dla-dzieci-w-poblizu-lodzkiego-getta","18":"tag-wojenne-strony","19":"tag-wojenne-strony-lodzi","20":"tag-zakaz-uzywania-jezyka-na-wszystkich-poziomach","21":"tag-zniszczone-dokumenty-i-sledztwo-w-sprawie-zbrodni-nazistowskich","22":"motype-eternal","23":"moformat-longrid-korotka","24":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2780","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/294"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2780"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2780\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2793,"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2780\/revisions\/2793"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2307"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2780"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2780"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2780"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=2780"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=2780"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=2780"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}