{"id":2851,"date":"2023-05-31T18:56:54","date_gmt":"2023-05-31T16:56:54","guid":{"rendered":"https:\/\/lodzyes.eu\/?p=2851"},"modified":"2023-05-31T18:57:02","modified_gmt":"2023-05-31T16:57:02","slug":"uzyskanie-praw-miejskich-powstania-i-rola-stolicy-glosne-wydarzenia-historyczne-w-lodzi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/eternal\/uzyskanie-praw-miejskich-powstania-i-rola-stolicy-glosne-wydarzenia-historyczne-w-lodzi","title":{"rendered":"Uzyskanie praw miejskich, powstania i rola stolicy: g\u0142o\u015bne wydarzenia historyczne w \u0141odzi"},"content":{"rendered":"\n<p>\u0141\u00f3d\u017a mo\u017cna nazwa\u0107 sercem Polski, poniewa\u017c znajduje si\u0119 w samym sercu kraju. Na pocz\u0105tku XXI wieku \u0141\u00f3d\u017a by\u0142a trzecim co do wielko\u015bci miastem w Polsce. Miasto ma d\u0142ug\u0105 i ciekaw\u0105 histori\u0119. Pierwsze wzmianki o \u0141odzi jako osadzie pochodz\u0105 z XIV wieku, a prawo magdeburskie zosta\u0142o nadane miastu w 1423 roku. Wa\u017cn\u0105 kart\u0105 w historii \u0141odzi by\u0142o og\u0142oszenie miasta o\u015brodkiem przemys\u0142u \u00f3wczesnego Kr\u00f3lestwa Polskiego. Mia\u0142o to miejsce w pierwszej po\u0142owie XIX wieku. Od tego czasu \u0141\u00f3d\u017a sta\u0142a si\u0119 wa\u017cnym miastem na gospodarczej mapie Europy.<\/p>\n\n\n\n<p>Rozwini\u0119te przemys\u0142owe miasto \u0141\u00f3d\u017a by\u0142o \u015bwiadkiem wielu g\u0142o\u015bnych wydarze\u0144 historycznych, kt\u00f3re mia\u0142y kluczowe znaczenie dla ca\u0142ego kraju. Mia\u0142y tu miejsce rewolucje i walki robotnik\u00f3w o swoje prawa, a po II wojnie \u015bwiatowej miasto na kr\u00f3tki czas przej\u0119\u0142o rol\u0119 stolicy &#8211; pisze <a href=\"http:\/\/lodzyes.eu\">lodzyes.eu<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<div id=\"ez-toc-container\" class=\"ez-toc-v2_0_76 counter-hierarchy ez-toc-counter ez-toc-custom ez-toc-container-direction\">\n<label for=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-6a2ec292269a7\" class=\"ez-toc-cssicon-toggle-label\"><span class=\"\"><span class=\"eztoc-hide\" style=\"display:none;\">Toggle<\/span><span class=\"ez-toc-icon-toggle-span\"><svg style=\"fill: #999;color:#999\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" class=\"list-377408\" width=\"20px\" height=\"20px\" viewBox=\"0 0 24 24\" fill=\"none\"><path d=\"M6 6H4v2h2V6zm14 0H8v2h12V6zM4 11h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2zM4 16h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2z\" fill=\"currentColor\"><\/path><\/svg><svg style=\"fill: #999;color:#999\" class=\"arrow-unsorted-368013\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" width=\"10px\" height=\"10px\" viewBox=\"0 0 24 24\" version=\"1.2\" baseProfile=\"tiny\"><path d=\"M18.2 9.3l-6.2-6.3-6.2 6.3c-.2.2-.3.4-.3.7s.1.5.3.7c.2.2.4.3.7.3h11c.3 0 .5-.1.7-.3.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7zM5.8 14.7l6.2 6.3 6.2-6.3c.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7c-.2-.2-.4-.3-.7-.3h-11c-.3 0-.5.1-.7.3-.2.2-.3.5-.3.7s.1.5.3.7z\"\/><\/svg><\/span><\/span><\/label><input type=\"checkbox\"  id=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-6a2ec292269a7\"  aria-label=\"Prze\u0142\u0105cznik\" \/><nav><ul class='ez-toc-list ez-toc-list-level-1 ' ><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-1\" href=\"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/eternal\/uzyskanie-praw-miejskich-powstania-i-rola-stolicy-glosne-wydarzenia-historyczne-w-lodzi\/#Nadanie_praw_miejskich\" >Nadanie praw miejskich<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-2\" href=\"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/eternal\/uzyskanie-praw-miejskich-powstania-i-rola-stolicy-glosne-wydarzenia-historyczne-w-lodzi\/#Nadanie_Lodzi_statusu_miasta_przemyslowego\" >Nadanie \u0141odzi statusu miasta przemys\u0142owego<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-3\" href=\"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/eternal\/uzyskanie-praw-miejskich-powstania-i-rola-stolicy-glosne-wydarzenia-historyczne-w-lodzi\/#Rewolucja_1905-1907\" >Rewolucja 1905-1907<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-4\" href=\"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/eternal\/uzyskanie-praw-miejskich-powstania-i-rola-stolicy-glosne-wydarzenia-historyczne-w-lodzi\/#Lodz_staje_sie_centrum_wojewodztwa_lodzkiego\" >\u0141\u00f3d\u017a staje si\u0119 centrum wojew\u00f3dztwa \u0142\u00f3dzkiego<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-5\" href=\"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/eternal\/uzyskanie-praw-miejskich-powstania-i-rola-stolicy-glosne-wydarzenia-historyczne-w-lodzi\/#Lodz_%E2%80%93_stolica_Polski_zamiast_Warszawy\" >\u0141\u00f3d\u017a &#8211; stolica Polski zamiast Warszawy<\/a><\/li><\/ul><\/nav><\/div>\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Nadanie_praw_miejskich\"><\/span>Nadanie praw miejskich<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1000\" height=\"606\" src=\"https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-163.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-2852\" srcset=\"https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-163.png 1000w, https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-163-300x182.png 300w, https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-163-768x465.png 768w, https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-163-696x422.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 1000px) 100vw, 1000px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>Wed\u0142ug legend i tradycji polskie miasto \u0141\u00f3d\u017a pojawi\u0142o si\u0119 w\u015br\u00f3d zielonych i g\u0119stych las\u00f3w nad brzegiem rzeki \u0141\u00f3dki. Pocz\u0105tkowo by\u0142a to niewielka wiejska osada o nazwie \u0141odzia.<\/p>\n\n\n\n<p>Pierwsza znana historykom pisemna wzmianka o \u0141odzi pochodzi z 1332 r. z zapisu ksi\u0119cia \u0142\u0119czyckiego W\u0142adys\u0142awa Garbatego. W dokumencie tym przenosi on \u015bredniowieczn\u0105 wie\u015b \u0141\u00f3d\u017a na w\u0142asno\u015b\u0107 biskupstwa w\u0142oc\u0142awskiego.<\/p>\n\n\n\n<p>Z innego \u015bredniowiecznego zapisu wynika, \u017ce 15 maja 1414 r. kaptur w\u0142oc\u0142awski og\u0142osi\u0142 lokacj\u0119 miasta \u0141\u00f3d\u017a w obr\u0119bie wsi \u0141odzi. By\u0142o to wa\u017cne wydarzenie w \u017cyciu miasta. Przez pewien czas, od lat 90. do 2012 r., \u0142odzianie obchodzili nawet urodziny swojego miasta 15 maja ka\u017cdego roku.<\/p>\n\n\n\n<p>Jednak jeszcze wa\u017cniejszym dniem w historii \u0141odzi sta\u0142 si\u0119 29 lipca 1423 roku. Tego dnia kr\u00f3l Polski i wielki ksi\u0105\u017c\u0119 litewski W\u0142adys\u0142aw II Jagie\u0142\u0142o nada\u0142 \u0141odzi prawo magdeburskie. By\u0142o to wa\u017cne wydarzenie w \u017cyciu ka\u017cdego europejskiego \u015bredniowiecznego miasta. Prawo magdeburskie regulowa\u0142o prawa miast do samorz\u0105du. Miasto zacz\u0119\u0142o by\u0107 zarz\u0105dzane przez magistrat sk\u0142adaj\u0105cy si\u0119 z wybranych mieszka\u0144c\u00f3w miasta. Wa\u017cnym aspektem prawa magdeburskiego by\u0142a r\u00f3wnie\u017c regulacja handlu &#8211; w mie\u015bcie odbywa\u0142y si\u0119 regularne targi.<\/p>\n\n\n\n<p>Nadanie \u0141odzi praw miejskich na prawie magdeburskim by\u0142o niew\u0105tpliwie wa\u017cnym i pozytywnym wydarzeniem. Niemniej jednak do pocz\u0105tku XIX wieku \u0141\u00f3d\u017a by\u0142a niewielk\u0105 osad\u0105, a jej mieszka\u0144cy zarabiali na \u017cycie dzi\u0119ki rolnictwu. Wszystko zmieni\u0142o si\u0119 diametralnie po 1820 roku.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Nadanie_Lodzi_statusu_miasta_przemyslowego\"><\/span>Nadanie \u0141odzi statusu miasta przemys\u0142owego<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"638\" height=\"460\" src=\"https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-164.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-2855\" srcset=\"https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-164.png 638w, https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-164-300x216.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 638px) 100vw, 638px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>Zanim zag\u0142\u0119bimy si\u0119 w histori\u0119 uznania \u0141odzi za miasto przemys\u0142owe, warto skupi\u0107 si\u0119 na wydarzeniach z pocz\u0105tku XIX wieku, kt\u00f3re mia\u0142y miejsce na politycznej mapie Europy. By\u0142y one przecie\u017c bezpo\u015brednio zwi\u0105zane z \u0141odzi\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>W 1806 roku \u0141\u00f3d\u017a zosta\u0142a w\u0142\u0105czona do Ksi\u0119stwa Warszawskiego. A po Kongresie Wiede\u0144skim w 1815 roku, kiedy Ksi\u0119stwo zosta\u0142o rozwi\u0105zane, du\u017ce ziemie polskie, w tym miasto \u0141\u00f3d\u017a, sta\u0142y si\u0119 cz\u0119\u015bci\u0105 Imperium Rosyjskiego jako autonomiczny podmiot &#8211; Kr\u00f3lestwo Kongresowe Polskie.<\/p>\n\n\n\n<p>Jak ju\u017c wspomniano, nowy kamie\u0144 milowy w historii \u0141odzi rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 w 1820 roku. Wtedy to, dzi\u0119ki staraniom starosty mazowieckiego Rajmunda Rembieli\u0144skiego, rz\u0105d Kr\u00f3lestwa Polskiego og\u0142osi\u0142 \u0141\u00f3d\u017a i jej okolice stref\u0105 rozwoju przemys\u0142owego. Da\u0142o to pocz\u0105tek pierwszym fabrykom w\u0142\u00f3kienniczym i warsztatom w mie\u015bcie. Pierwsz\u0105 prz\u0119dzalni\u0119 bawe\u0142ny w mie\u015bcie za\u0142o\u017cy\u0142 pochodz\u0105cy z Saksonii Krystian Wiendisch. W tym samym czasie zacz\u0119\u0142y powstawa\u0107 pierwsze osiedla robotnik\u00f3w i rzemie\u015blnik\u00f3w. Wa\u017cnym wydarzeniem w historii \u0141odzi by\u0142o zainstalowanie maszyny parowej w Bia\u0142ej Fabryce Ludwika Geyera w 1839 roku. Po uruchomieniu kilku prz\u0119dzalni bawe\u0142ny do miasta nap\u0142yn\u0119\u0142y tysi\u0105ce migrant\u00f3w w poszukiwaniu \u0142atwego \u017cycia i szcz\u0119\u015bliwego losu, kt\u00f3rzy znale\u017ali zatrudnienie w nowo powsta\u0142ych przedsi\u0119biorstwach. Miasto rozrasta\u0142o si\u0119, wch\u0142aniaj\u0105c okoliczne wioski, uprzemys\u0142awiaj\u0105c si\u0119 i urbanizuj\u0105c w szybkim tempie, a niekt\u00f3rzy przemys\u0142owcy stworzyli ca\u0142e imperia tekstylne.<\/p>\n\n\n\n<p>Prawdziwy rozkwit miasto osi\u0105gn\u0119\u0142o na prze\u0142omie XIX i XX wieku. Z liczb\u0105 300 000 mieszka\u0144c\u00f3w \u0141\u00f3d\u017a zajmowa\u0142a czo\u0142owe miejsce na mapie \u00f3wczesnego Kr\u00f3lestwa Polskiego.<\/p>\n\n\n\n<p>Og\u0142oszenie \u0141odzi stref\u0105 rozwoju przemys\u0142owego mia\u0142o istotne konsekwencje gospodarcze, spo\u0142eczne i polityczne dla miasta.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Rewolucja_1905-1907\"><\/span>Rewolucja 1905-1907<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1000\" height=\"716\" src=\"https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-165.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-2858\" srcset=\"https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-165.png 1000w, https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-165-300x215.png 300w, https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-165-768x550.png 768w, https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-165-696x498.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 1000px) 100vw, 1000px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>W latach 1905-1907 Imperium Rosyjskie i jego zniewolone terytoria ogarn\u0119\u0142y wydarzenia rewolucyjne. Powodem by\u0142 kryzys gospodarczy spowodowany kl\u0119sk\u0105 Imperium Rosyjskiego w wojnie rosyjsko-japo\u0144skiej.<\/p>\n\n\n\n<p>Pokojowe demonstracje robotnik\u00f3w przetoczy\u0142y si\u0119 przez miasta Imperium Rosyjskiego, domagaj\u0105c si\u0119 lepszych warunk\u00f3w pracy i g\u0142osz\u0105c has\u0142a polityczne. W tym czasie Kr\u00f3lestwo Polskie, kontrolowane przez Imperium Rosyjskie, sta\u0142o si\u0119 g\u0142\u00f3wnym o\u015brodkiem walki rewolucyjnej.<\/p>\n\n\n\n<p>Miasto \u0141\u00f3d\u017a odegra\u0142o znacz\u0105c\u0105 rol\u0119 w tych wydarzeniach, poniewa\u017c w czerwcu 1905 r. mia\u0142o tu miejsce wielotysi\u0119czne powstanie robotnicze, znane jako Powstanie Czerwcowe. Poprzedzi\u0142y je strajki i zamieszki, kt\u00f3re rozpocz\u0119\u0142y si\u0119 w styczniu 1905 r. zaraz po informacji o ostrzelaniu pokojowej demonstracji robotnik\u00f3w w Petersburgu. \u0141odzianie wyszli na ulice z transparentami z has\u0142ami: &#8222;Precz z autokracj\u0105!&#8221;, &#8222;Precz z wojn\u0105!&#8221;.<\/p>\n\n\n\n<p>27 stycznia 1905 r. ponad 70 tys. robotnik\u00f3w wysz\u0142o na ulice \u0141odzi. Domagali si\u0119 wprowadzenia 8-godzinnego dnia pracy, lepszych warunk\u00f3w pracy i wi\u0119kszych praw dla ludno\u015bci polskiej. Do protestant\u00f3w do\u0142\u0105czyli r\u00f3wnie\u017c studenci, kt\u00f3rzy sprzeciwiali si\u0119 rusyfikacji w plac\u00f3wkach o\u015bwiatowych.<\/p>\n\n\n\n<p>Pierwsze protesty w \u0141odzi zosta\u0142y st\u0142umione przez carsk\u0105 policj\u0119. W czerwcu 1905 r. protesty wznowiono z now\u0105 energi\u0105, a po tym jak policja zabi\u0142a oko\u0142o dziesi\u0119ciu demonstruj\u0105cych robotnik\u00f3w, dzia\u0142ania przerodzi\u0142y si\u0119 w prawdziwe powstanie.<\/p>\n\n\n\n<p>Wieczorem 21 czerwca w\u015bciekli robotnicy zacz\u0119li budowa\u0107 barykady i przeprowadza\u0107 zbrojne ataki na patrole policyjne i wojskowe. 23 czerwca, z powodu zaci\u0119tych star\u0107 mi\u0119dzy robotnikami z jednej strony a carskim wojskiem i policj\u0105 z drugiej, wszystkie fabryki, zak\u0142ady, sklepy i instytucje w mie\u015bcie zosta\u0142y zamkni\u0119te. Tego samego dnia dekretem cesarza rosyjskiego w mie\u015bcie wprowadzono stan wojenny.<\/p>\n\n\n\n<p>W rezultacie, z powodu nieodpowiedniej organizacji i s\u0142abego uzbrojenia, Powstanie \u0141\u00f3dzkie zosta\u0142o st\u0142umione przez regularn\u0105 armi\u0119 carsk\u0105 25 czerwca. Wed\u0142ug r\u00f3\u017cnych \u017ar\u00f3de\u0142 zgin\u0119\u0142o od 150 do 800 protestuj\u0105cych, a oko\u0142o 2000 zosta\u0142o rannych.<\/p>\n\n\n\n<p>Powstanie \u0141\u00f3dzkie przesz\u0142o do historii jako jedno z najwi\u0119kszych powsta\u0144 w latach 1905-1907 na terenie Imperium Rosyjskiego i ziem przez nie zagarni\u0119tych.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Lodz_staje_sie_centrum_wojewodztwa_lodzkiego\"><\/span>\u0141\u00f3d\u017a staje si\u0119 centrum wojew\u00f3dztwa \u0142\u00f3dzkiego<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"950\" height=\"627\" src=\"https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-166.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-2861\" srcset=\"https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-166.png 950w, https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-166-300x198.png 300w, https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-166-768x507.png 768w, https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-166-696x459.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 950px) 100vw, 950px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>Wa\u017cne wydarzenia polityczne w historii \u0141odzi mia\u0142y miejsce po odzyskaniu przez Polsk\u0119 niepodleg\u0142o\u015bci w 1918 roku. W wyniku nowego podzia\u0142u administracyjnego powsta\u0142o wojew\u00f3dztwo \u0142\u00f3dzkie ze stolic\u0105 w \u0141odzi. Opr\u00f3cz samorz\u0105du wojew\u00f3dzkiego, miasto posiada\u0142o w\u0142asny samorz\u0105d &#8211; Rad\u0119 Miejsk\u0105 z organem wykonawczym na czele z prezydentem.<\/p>\n\n\n\n<p>Pierwsze posiedzenie Rady Miejskiej w \u0141odzi po odzyskaniu przez Polsk\u0119 niepodleg\u0142o\u015bci odby\u0142o si\u0119 27 marca 1919 roku. Rada Miejska sk\u0142ada\u0142a si\u0119 w\u00f3wczas z 75 deputowanych. Polacy posiadali 49 mandat\u00f3w, \u017bydzi 19 i 7 Niemcy.<\/p>\n\n\n\n<p>Pierwszym przewodnicz\u0105cym Rady Miejskiej i prezydentem \u0141odzi w latach mi\u0119dzywojennych by\u0142 Aleksy Wincenty R\u017cewski.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Lodz_%E2%80%93_stolica_Polski_zamiast_Warszawy\"><\/span>\u0141\u00f3d\u017a &#8211; stolica Polski zamiast Warszawy<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"900\" height=\"592\" src=\"https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-167.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-2864\" srcset=\"https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-167.png 900w, https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-167-300x197.png 300w, https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-167-768x505.png 768w, https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/05\/image-167-696x458.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 900px) 100vw, 900px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>W styczniu 1945 roku \u0141\u00f3d\u017a zosta\u0142a wyzwolona spod okupacji hitlerowskiej. Rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 jednak nowy, trudny etap w historii \u0141odzi &#8211; Polska znalaz\u0142a si\u0119 w strefie wp\u0142yw\u00f3w ZSRR. Do w\u0142adzy w kraju doszli komuni\u015bci i zacz\u0119li wprowadza\u0107 w\u0142asne zasady.<\/p>\n\n\n\n<p>Warto zauwa\u017cy\u0107, \u017ce po wyzwoleniu Polski od nazist\u00f3w, jej stolica, Warszawa, zosta\u0142a zniszczona w 80% i przypomina\u0142a raczej ruiny ni\u017c miasto. Odbudowa Warszawy wymaga\u0142a czasu i znacznych zasob\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Tym samym w pierwszych latach powojennych \u0141\u00f3d\u017a sta\u0142a si\u0119 nieoficjaln\u0105 i tymczasow\u0105 stolic\u0105 Polski. W latach 1945-1948 dzia\u0142a\u0142y tu g\u0142\u00f3wne instytucje pa\u0144stwowe PRL.<\/p>\n\n\n\n<p>Dlaczego \u0141odzi przypad\u0142a rola nieoficjalnej stolicy Polski w latach powojennych? Po pierwsze, w przeciwie\u0144stwie do innych polskich miast, \u0141\u00f3d\u017a pozosta\u0142a praktycznie nietkni\u0119ta; po drugie, lokalizacja miasta w sercu Polski by\u0142a nie mniej wa\u017cna; i po trzecie, miasto mia\u0142o wspania\u0142\u0105 przemys\u0142ow\u0105 przesz\u0142o\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p>Nie bez znaczenia dla \u00f3wczesnych w\u0142adz komunistycznych by\u0142 r\u00f3wnie\u017c fakt, \u017ce wielu mieszka\u0144c\u00f3w \u0141odzi sympatyzowa\u0142o z lewicowymi pogl\u0105dami politycznymi. Innym czynnikiem by\u0142a obecno\u015b\u0107 du\u017cej liczby pustych mieszka\u0144 i dom\u00f3w nale\u017c\u0105cych do \u017byd\u00f3w, kt\u00f3rzy zostali zamordowani przez nazist\u00f3w podczas II wojny \u015bwiatowej. \u00d3wczesna komunistyczna polska &#8222;elita&#8221; nie mia\u0142a nic przeciwko zajmowaniu tych pustych mieszka\u0144.<\/p>\n\n\n\n<p>Oczywi\u015bcie nie jest to ca\u0142a lista g\u0142o\u015bnych i znacz\u0105cych wydarze\u0144 w \u017cyciu spo\u0142ecznym i politycznym \u0141odzi. Karty historii miasta pe\u0142ne s\u0105 ciekawych wydarze\u0144, proces\u00f3w i fakt\u00f3w.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0141\u00f3d\u017a mo\u017cna nazwa\u0107 sercem Polski, poniewa\u017c znajduje si\u0119 w samym sercu kraju. Na pocz\u0105tku XXI wieku \u0141\u00f3d\u017a by\u0142a trzecim co do wielko\u015bci miastem w Polsce. Miasto ma d\u0142ug\u0105 i ciekaw\u0105 histori\u0119. Pierwsze wzmianki o \u0141odzi jako osadzie pochodz\u0105 z XIV wieku, a prawo magdeburskie zosta\u0142o nadane miastu w 1423 roku. Wa\u017cn\u0105 kart\u0105 w historii \u0141odzi [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":294,"featured_media":1885,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[502],"tags":[723,729,1217,1224,1223,1222,1220,1219,724,1221,721,720,1218,1225,1202,734],"moimportance":[104],"motype":[494],"moformat":[99],"class_list":{"0":"post-2851","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-o-polityce","8":"tag-druga-wojna-swiatowa","9":"tag-dzieje-okupacji-lodzi","10":"tag-glosne-wydarzenia-historyczne-w-lodzi","11":"tag-historie-lodzkich-politykow","12":"tag-lodz-stolica-polski-zamiast-warszawy","13":"tag-lodz-staje-sie-centrum-wojewodztwa-lodzkiego","14":"tag-nadanie-lodzi-statusu-miasta-przemyslowego","15":"tag-nadanie-praw-miejskich","16":"tag-okupacyjne-wladze","17":"tag-rewolucja-1905-1907","18":"tag-wojenne-strony","19":"tag-wojenne-strony-lodzi","20":"tag-wydarzenia-historyczne-w-lodzi","21":"tag-wydarzenia-polityczne","22":"tag-znani-politycy","23":"tag-zycie-polityczne-lodzi","24":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory","25":"motype-eternal","26":"moformat-spysok-korotka"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2851","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/294"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2851"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2851\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2867,"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2851\/revisions\/2867"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1885"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2851"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2851"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2851"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=2851"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=2851"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=2851"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}