{"id":3754,"date":"2023-08-31T17:45:51","date_gmt":"2023-08-31T15:45:51","guid":{"rendered":"https:\/\/lodzyes.eu\/?p=3754"},"modified":"2023-08-31T17:46:00","modified_gmt":"2023-08-31T15:46:00","slug":"lodz-podczas-ii-wojny-swiatowej-jak-mieszkancy-przetrwali-naloty","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/eternal\/lodz-podczas-ii-wojny-swiatowej-jak-mieszkancy-przetrwali-naloty","title":{"rendered":"\u0141\u00f3d\u017a podczas II wojny \u015bwiatowej. Jak mieszka\u0144cy przetrwali naloty?"},"content":{"rendered":"\n<p>Na pocz\u0105tku II wojny \u015bwiatowej \u0141\u00f3d\u017a by\u0142a praktycznie nieprzygotowana na potencjalne zagro\u017cenie atakiem wroga i obron\u0119. Niewielka Armia \u0141\u00f3d\u017a, kt\u00f3ra stacjonowa\u0142a w pobli\u017cu rzek Widawki i Warty, zosta\u0142a szybko pokonana w walce z niemieck\u0105 hord\u0105 w dniach 1-3 wrze\u015bnia, a 2 wrze\u015bnia rozpocz\u0119\u0142y si\u0119 naloty wroga na miasto, pisze portal <a href=\"http:\/\/lodzyes.eu\">lodzyes.eu<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<p>Niemieckie wojska masowo atakowa\u0142y polskie miasta i taki sam los m\u00f3g\u0142 spotka\u0107 \u0141\u00f3d\u017a. Przeczytaj poni\u017cszy artyku\u0142, aby dowiedzie\u0107 si\u0119, jak \u017cyli w\u00f3wczas \u0142odzianie i jak ratowali swoje \u017cycie.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Obrona miasta<\/h2>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"696\" src=\"https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/08\/image-17.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3755\" srcset=\"https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/08\/image-17.png 1024w, https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/08\/image-17-300x204.png 300w, https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/08\/image-17-768x522.png 768w, https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/08\/image-17-696x473.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Pierwszego dnia bombardowa\u0144 \u0141odzi zaatakowano kilka wa\u017cnych cel\u00f3w strategicznych, w tym lotnisko Lublinek i dworzec kolejowy \u0141\u00f3d\u017a-Kaliska. Nast\u0119pnego dnia naloty kontynuowano, bombarduj\u0105c dworzec \u0141\u00f3d\u017a-Widz\u00f3w, fabryk\u0119 nici, gazowni\u0119 i zwyk\u0142e budynki mieszkalne.<\/p>\n\n\n\n<p>W czasie, gdy miasto by\u0142o bombardowane, nieprzyjaciel wyniszcza\u0142 polsk\u0105 armi\u0119 na obrze\u017cach \u0141odzi. Obserwuj\u0105c druzgoc\u0105ce kl\u0119ski, \u00f3wczesny prezydent miasta Jan Kwapi\u0144ski zaproponowa\u0142 wykopanie okop\u00f3w wok\u00f3\u0142 \u0141odzi i zorganizowanie batalion\u00f3w ochotniczych do obrony miasta w przypadku okr\u0105\u017cenia przez Niemc\u00f3w. Kwapi\u0144ski stara\u0142 si\u0119 uchroni\u0107 mieszka\u0144c\u00f3w przed atakiem i \u015bmierci\u0105, ale dow\u00f3dztwo wojskowe nie wyrazi\u0142o na to zgody i w ci\u0105gu kilku dni wydano rozkaz wycofania wszystkich polskich oddzia\u0142\u00f3w za Wart\u0119.<\/p>\n\n\n\n<p>W pierwszych dniach wrze\u015bnia \u0141\u00f3d\u017a do\u015bwiadczy\u0142a najwi\u0119kszej liczby nalot\u00f3w. Pomijaj\u0105c fakt, \u017ce z powodu atak\u00f3w lotniczych \u017cycie miasta zosta\u0142o praktycznie ca\u0142kowicie zawieszone (nie dzia\u0142a\u0142a komunikacja miejska, nie funkcjonowa\u0142y fabryki i instytucje itp. Przyk\u0142adowo, tylko na pocz\u0105tku wrze\u015bnia 1939 r. w wyniku nalot\u00f3w bombowych zgin\u0119\u0142o oko\u0142o trzystu os\u00f3b.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Nie by\u0142o gdzie si\u0119 ukry\u0107: jak mieszka\u0144cy miasta przetrwali naloty?<\/h2>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"600\" height=\"398\" src=\"https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/08\/image-18.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3758\" srcset=\"https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/08\/image-18.png 600w, https:\/\/cdn.lodzyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2023\/08\/image-18-300x199.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, 600px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Cho\u0107 miasto mia\u0142o ju\u017c do\u015bwiadczenie \u017cycia podczas I wojny \u015bwiatowej, liczba schron\u00f3w i schron\u00f3w przeciwbombowych w latach mi\u0119dzywojennych w \u0141odzi nie wzros\u0142a. W pierwszych dniach II wojny \u015bwiatowej w ca\u0142ym mie\u015bcie by\u0142o zaledwie kilka odpowiednio wyposa\u017conych schron\u00f3w. Wed\u0142ug niekt\u00f3rych \u017ar\u00f3de\u0142 historycznych ludzie musieli ukrywa\u0107 si\u0119 w napr\u0119dce wykopanych rowach na ulicach i placach \u0141odzi, a tak\u017ce w piwnicach budynk\u00f3w mieszkalnych.<\/p>\n\n\n\n<p>Powa\u017cne prace nad stworzeniem systemu schron\u00f3w i zasad bezpiecze\u0144stwa w czasie bombardowa\u0144 rozpocz\u0119\u0142y si\u0119 dopiero w 1941 r., gdy miastem rz\u0105dzili ju\u017c niemieccy okupanci. Mimo \u017ce wojska hitlerowskie odnosi\u0142y liczne sukcesy na froncie i skupia\u0142y si\u0119 wy\u0142\u0105cznie na wygraniu wojny, naczelne dow\u00f3dztwo nie wyklucza\u0142o konieczno\u015bci przygotowania obrony \u0141odzi.<\/p>\n\n\n\n<p>Rozpocz\u0119to w\u00f3wczas aktywne prace nad wdro\u017ceniem zasad post\u0119powania w mie\u015bcie na wypadek ataku lotniczego. W\u0142adze okupacyjne opracowa\u0142y ca\u0142y system zasad, kt\u00f3ry obejmowa\u0142 pomoc ofiarom, system nadzoru, obrony przeciwpo\u017carowej i przeciwlotniczej. W tym czasie po raz pierwszy stworzono w \u0141odzi niezawodny system przeciwpo\u017carowy i zbudowano odpowiednie zbiorniki.<\/p>\n\n\n\n<p>W tamtych latach mieszka\u0144cy \u0141odzi mogli si\u0119 ukry\u0107 przed nalotami na miasto. Badacze historii twierdz\u0105, \u017ce w piwnicach niemal ka\u017cdej kamienicy znajdowa\u0142y si\u0119 pomieszczenia, w kt\u00f3rych mo\u017cna by\u0142o si\u0119 schroni\u0107. Pomimo tego, \u017ce nie by\u0142y to pe\u0142noprawne schrony przeciwbombowe jak na wsp\u00f3\u0142czesne standardy, to jednak znacznie przewy\u017csza\u0142y to, czym miasto dysponowa\u0142o na pocz\u0105tku 1941 roku.<\/p>\n\n\n\n<p>Czasami schrony te wymaga\u0142y jedynie wzmocnienia drzwi, \u015bcian i zamontowania stalowych klamer na wyj\u015bciach awaryjnych. W niekt\u00f3rych miejscach schrony mia\u0142y naprawd\u0119 bezpieczne warunki &#8211; na przyk\u0142ad na ulicy Piotrkowskiej znajdowa\u0142y si\u0119 kamienne domy z piwnicami, kt\u00f3re mog\u0142y pomie\u015bci\u0107 nawet dwie\u015bcie os\u00f3b.<\/p>\n\n\n\n<p>W 1943 r. w \u0141odzi zintensyfikowano prace nad stworzeniem systemu gromadzenia ludzi, kt\u00f3rzy mieli si\u0119 ukrywa\u0107 na wypadek nalot\u00f3w na miasto. Niemieckie dow\u00f3dztwo bardzo dba\u0142o o przestrzeganie zasad w\u0142asnej ideologii, dlatego nie mog\u0142o dopu\u015bci\u0107, by w razie zagro\u017cenia w jednym schronie przebywali przedstawiciele w\u0142adz okupacyjnych i zwykli mieszka\u0144cy.<\/p>\n\n\n\n<p>W ten spos\u00f3b powsta\u0142 system, kt\u00f3ry przewidywa\u0142 podzia\u0142 ludno\u015bci \u0141odzi na cztery grupy. Zgodnie z t\u0105 klasyfikacj\u0105 pierwsze trzy kategorie ludno\u015bci oznaczono cyframi rzymskimi od 1 do 3. Do czwartej grupy zaliczono te miejsca zgromadze\u0144, w kt\u00f3rych mogli przebywa\u0107 wy\u0142\u0105cznie przedstawiciele w\u0142adz okupacyjnych i wojska. By\u0142y to z regu\u0142y najlepiej wyposa\u017cone schrony, do kt\u00f3rych zwykli \u015bmiertelnicy nie mieli wst\u0119pu.<\/p>\n\n\n\n<p>Do schron\u00f3w trzeciej kategorii Polacy mogli wej\u015b\u0107 tylko w razie pilnej potrzeby. By\u0142y to zazwyczaj puste pomieszczenia fabryczne i \u0142\u00f3dzkie instytucje, takie jak szko\u0142y, instytucje kulturalne (teatry, kina itp.), pomieszczenia fabryczne itp.<\/p>\n\n\n\n<p>Do dzi\u015b mo\u017cna zobaczy\u0107 schrony zbudowane przez Niemc\u00f3w w mie\u015bcie podczas II wojny \u015bwiatowej. Wiele z nich zachowa\u0142o si\u0119 w do\u015b\u0107 dobrym stanie, a cz\u0119\u015b\u0107 zosta\u0142a odkryta znacznie p\u00f3\u017aniej, w XXI wieku. Odkryto na przyk\u0142ad schron w Parku Poniatowskiego. By\u0142 to jeden z najwi\u0119kszych schron\u00f3w w \u00f3wczesnej \u0141odzi, zbudowany na g\u0142\u0119boko\u015bci 8 metr\u00f3w i zajmuj\u0105cy powierzchni\u0119 ponad 500 metr\u00f3w kwadratowych. Schron sk\u0142ada si\u0119 z ca\u0142ego podziemnego labiryntu i kilku pomieszcze\u0144.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Na pocz\u0105tku II wojny \u015bwiatowej \u0141\u00f3d\u017a by\u0142a praktycznie nieprzygotowana na potencjalne zagro\u017cenie atakiem wroga i obron\u0119. Niewielka Armia \u0141\u00f3d\u017a, kt\u00f3ra stacjonowa\u0142a w pobli\u017cu rzek Widawki i Warty, zosta\u0142a szybko pokonana w walce z niemieck\u0105 hord\u0105 w dniach 1-3 wrze\u015bnia, a 2 wrze\u015bnia rozpocz\u0119\u0142y si\u0119 naloty wroga na miasto, pisze portal lodzyes.eu. Niemieckie wojska masowo atakowa\u0142y [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":294,"featured_media":3628,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[500],"tags":[723,729,1205,1853,1855,1852,1854,721,720,1202,734],"motype":[494],"moformat":[1777],"moimportance":[104],"class_list":{"0":"post-3754","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-historia-wojskowa","8":"tag-druga-wojna-swiatowa","9":"tag-dzieje-okupacji-lodzi","10":"tag-historia-politykow","11":"tag-jak-mieszkancy-przetrwali-naloty","12":"tag-lublinek-i-dworzec-kolejowy-lodz-kaliska","13":"tag-lodz-podczas-ii-wojny-swiatowej","14":"tag-pierwszego-dnia-bombardowan-lodzi","15":"tag-wojenne-strony","16":"tag-wojenne-strony-lodzi","17":"tag-znani-politycy","18":"tag-zycie-polityczne-lodzi","19":"motype-eternal","20":"moformat-1777","21":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3754","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/294"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3754"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3754\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3761,"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3754\/revisions\/3761"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3628"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3754"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3754"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3754"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=3754"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=3754"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/lodzyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=3754"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}